Điếu Trương Định
I
Trong Nam tên họ nổi như cồn
Mấy trận Gò-công nức tiếng đồn.
Dấu đạn hỡi rêm tàu bạch-quỉ
Hơi gươm thêm rạng thể hoàng-môn
Ngọn cờ ứng nghĩa trời chưa bẻ
Cái ấn bình tây đất vội chôn.
Nỡ khiến anh-hùng rơi giọt lụy
Lâm-dâm ba chữ điếu linh-hồn.
II
Linh-hồn nay đã tách theo thần
Sáu tỉnh còn roi dấu tướng-quân.
Mực sở lãnh-binh lờ mắt giặc
Son bằng ứng nghĩa thắm lòng dân.
Giúp đời dốc trọn ơn nam-tử
Ngay chúa nào lo tiếng nghịch-thần
Ốc ngỡ tướng tinh rày trổ mặt,
Giúp xong nhà nước buổi gian-truân
III
Gian-truân kể xiết mấy nhiêu lần,
Vì nước đành trao một tấm thân.
Nghe chốn Lý-nhân người sảng sốt
Nhìn cồn Đa-phước kiểng bâng-khuâng.
Bát cơm Kê-lữ chi sờn buổi,
Mảnh áo Mông-nhung chẳng nệ phần.
Chí dốc ra tay nâng vạc ngã,
Trước sau cho trọn chữ quân-thần.
IV
Quân-thần còn gánh nặng hai vai,
Lỡ dở công-trình hệ bởi ai?
Trăm đám mộ binh vầy lớn nhỏ,
Một gò cô-lũy chống hôm mai.
Lương-tiền nhà ruộng ba mùa trước,
Thuốc đạn ghe buôn bốn bể ngoài.
May rủi phải chăng trời cũng biết,
Một tay chống-chỏi mấy năm dài.
V
Năm dài những mảng ngóng tin vua,
Nín nhục thầm toan lẽ được thua.
U kế năm hàng còn chỗ đoái,
Ngô Tôn trăm chước đợi ngày đua.
Bày lòng thần-tử vài lời sớ,
Giữ mối giang-san mấy điệu bùa.
Phải đặng tuổi trời cho mượn số
Cuộc nầy ngay-vạy có phân-bua.
VI
Phân-bua trời đất biết cho lòng,
Công-việc đâu đâu cũng muốn xong.
Cám nỗi nhà nghiên lăm chống cột,
Nài bao bóng xế luống day đòng.
Đồng-nai, chợ Mỹ lo nhiều phía,
Bến-nghé, Sài-gòn kể mấy đông.
Dẫu biết dùng binh nhờ đất hiểm,
Chẳng đành xa bỏ cõi Gò-công.
VII
Gò-bông binh-giáp ngó chàng-ràng,
Đoái Bắc trông Nam luống thở-than.
Trên trại Đồn-đàn hoa khóc chủ,
Dưới vàm Bao-ngược sóng kêu quan.
Mây giăng Truông Cóc đường quân vắng,
Trăng xế Gò Rùa tiếng đẩu tan.
Mấy dặm non sông đều xửng vững,
Nạn dân ách nước để ai toan?
VIII
Ai toan cho thấu máy trời sâu,
Sự thế nghe thôi đá lắc đầu.
Giặc cỏ om-sòm mưa lại nhóm,
Binh sương lác-đác nắng liền thâu.
Cờ lau đã xếp trên Giồng Cát,
Trống sấm còn gầm dưới Cửa Khâu.
Cảnh ấy những mơ người ấy lại,
Hội nầy nào thấy tướng-quân đâu?
IX
Tướng-quân đâu hỡi có hay chăng?
Sáu ải cơ-đồ nửa đã ngăn
Cám nỗi kiến-ong ra sức dẹp
Quản bao sâu-mọt chịu lời nhăng.
Đá kêu rêu mọc bia Dương Nghiệp
Cỏ úa hoa tàn mả Lý Lăng
Thôi vậy thì vậy thôi cũng vậy
Anh-hùng đến thế dễ ai dằn.
X
Dễ ai dằn-thúc lối sau nầy
Trời bởi chưa cho vội đổi xây.
Thà buổi trường-sa da ngựa bọc
Khỏi nơi Đạo Chích tiếng muồng rầy.
Lục-lâm mấy chặng hoa sầu bạn
Thủy-hử vì đâu nhạn rẽ bầy.
Hay vậy cõi biên rong vó ký
Náu-nương chờ vận có đâu vầy.
XI
Đâu vầy sấm chớp nổ thình-lình
Gió bặt thêm buồn mấy đạo binh.
Ngựa trạm xăng-văng miền Bắc-khuyết
Xe nhung ngơ-ngẩn cõi Tây-ninh.
Bài văn phá lỗ cờ chưa tế,
Tấm bảng phong thần gió đã kinh.
Trong cuộc còn nhiều tay tướng-tá,
Lời nguyền trung-nghĩa há làm thinh.
XII
Làm thinh hổ đứng giữa hai ngôi
Nếm mật từ đây khó nỗi ngồi
Mũi giáo Thi Toàn đừng để sét
Lưỡi gươm Dự Nhượng phải toan giồi.
Đánh Kim chi sá thằng Lưu Dự
Giúp Tống xin phò gã Nhạc Lôi
Vâng hộ nước Nam về một mối,
Nghìn năm miễu tặng rạng công tôi.