Đại Bảo tam niên Nhâm Tuất khoa tiến sĩ đề danh ký

Duy thánh minh Thái Tổ Cao hoàng đế, thiên tích trí dũng, nghiệp mậu kinh luân, khử bạo trừ tàn, chửng tư dân ư đồ thán. Cập vũ công kỳ định, văn đức đản phu, tư dục chiêu trí tuấn mao, tác tân trị hiệu. Nãi chiếu thiên hạ, kiến học dục tài. Nội hữu Quốc tử giám, ngoại hữu các phủ học, thượng thân tiến quan viên tử tôn, dữ phàm dân tuấn tú sung Nhập thị, Cận thị, Ngự tiền các cục học sinh, cập Quốc tử giám giám sinh. Hựu lệnh hữu ty quảng tuyển dân gian lương gia tử đệ sung các phủ sinh đồ. Lập sư nho dĩ giáo huấn chi, san kinh tịch dĩ ban bố chi, dục tài chi địa cố dĩ quảng hỹ. Chí ư thủ sĩ chi thí, hoặc dĩ minh kinh, hoặc dĩ phú luận, hoặc thân vấn sách đề, các tùy kỳ tài, bất thứ trạc dụng. Đương thị thời tiến sĩ chi khoa danh tuy vị lập, nhi sùng nhân chi thực thủ sĩ chi phương đại khái dĩ bị. Khai vạn thế thái bình chi cơ, đoan tại thị hỹ.

Ư Hoàng Thái Tông Văn hoàng đế, thiệu thuật hồng nghiệp, phu bí tiền quang, quan hồ nhân văn, hóa thành thiên hạ. Dĩ trọng Đạo long Nho vi thủ vụ, dĩ dụ tuấn tôn đế vi lương đồ; lự phu thiết khoa thủ sĩ, vi trị đương tiên, phủ phất hoàng du, khôi trương trị hóa giả tại thử, sở dĩ tu chính lập sự, hóa dân thành tục giả diệc tại thử. Cổ tiên đế vương khắc trăn trị hiệu mạc bất do tư.

Thánh Tổ hoàng đế dĩ định quy mô, vị cập thi dụng. Quang tiền chấn hậu, thử duy kì thì. Nãi ư Đại Bảo tam niên Nhâm Tuất đại khai xuân vi, hội thí đa sĩ. Thì ứng cử giả tứ bách ngũ thập danh, lịch thí tứ trường, nhập cấu giả tam thập hữu tam. Lị sự Hữu ti dĩ kì danh tiến, thượng mệnh trạch nhật tứ đối vu đình. Đương thì Đề điệu quan tắc Thượng thư Tả Bộc xạ thần Lê Văn Linh, Giám thí quan tắc Ngự sử đài Thị Ngự sử thần Triệu Thái, kị Tuần xước, Thu quyển, Di phong, Đằng lục, Phong độc đẳng quan, các cung kì sự. Nhị nguyệt sơ nhị nhật, thượng ngự Hội Anh điện, thân tứ sách vấn. Dực nhật Độc quyển quan Hàn lâm viện Thừa chỉ Học sĩ kiêm Trung thư Quốc sử sự thần Nguyễn Trãi, Trung thư tỉnh Trung thư Thị lang thần Nguyễn Mộng Tuân, Nội mật viện Tri viện sự thần Trần Thuấn Du, Quốc tử giám Bác sĩ thần Nguyễn Tử Tấn phụng quyển tiến độc. Thượng trần duệ lãm, đệ kỳ cao hạ, tứ Nguyễn Trực Trạng nguyên, Nguyễn Như Đổ Bảng nhãn, Lương Như Hộc Thám hoa lang, Trần Văn Huy đẳng thất danh Tiến sĩ, Ngô Sĩ Liên đẳng nhị thập tam danh Phụ bảng, nhân tiền đại danh xưng dã.

Tam nguyệt sơ tam nhật, xướng danh quải bảng, thị đa sĩ mỹ quan dã. Ân mệnh tước trật dĩ tinh dị chi, quan đới y phục dĩ phấn sức chi, Quỳnh Lâm tứ yến thị ý huệ chi, ân kí mã tống quy, biểu sủng quyến chi ý. Trường An sĩ thứ đáo xử tụ quan hàm dĩ vi thánh thượng sùng Nho cổ kim dũ kiến.

Sơ tứ nhật, Trạng nguyên Nguyễn Trực đẳng bái tạ ân biểu. Sơ cửu nhật, từ bệ vinh quy. Thử thánh thế sơ khoa ân vinh chi thịnh sự, chí kim dĩ vi mỹ đàm. Tự thì quyết hậu thánh kế thần truyền suất tuần cựu điển.

Ư duy Hoàng thượng trung hưng đại nghiệp, phi xiển nhân văn, chế độ nhất tân, thanh minh đại bị. Chí ư thủ sĩ chi pháp vưu sở dụng tình, phàm tiên triều sở kỉ hành giả tuân nhi thủ chi, tiên triều sở vị bị giả tăng nhi quảng chi. Lư truyền yết bảng chi hậu hựu hữu lập thạch đề danh, sở dĩ thị cửu viễn chi trí khuyến. Lương pháp mĩ ý chí hĩ tận hĩ. Y dư thịnh tai!

Tư dĩ Đại Bảo tam niên dĩ lai chư khoa lập thạch đề danh do vi khuyết điển, Lễ bộ Thượng thư Quách Đình Bảo đẳng kì thừa thượng mệnh đệ kì danh thứ lặc vu kiên, thả thỉnh cải Trạng nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa lang vi Tiến sĩ cập đệ, Phụ bảng vi đồng Tiến sĩ xuất thân dĩ hợp kim chế. Thượng khả kì tấu, mệnh thần Thân Nhân Trung đẳng phân soạn kí văn.

Thần cung phụng đức âm, bất thắng hân hạnh. Ngưỡng duy lập thạch nhất cử tắc Thánh tổ Thần tông cầu hiền đồ trị chi thịnh ý đắc dĩ vĩnh truyền. Kì thị nãi lệ thế chi đại quyền, tư văn chi đại hạnh. Thần tuy thiển chuyết, an cảm chung từ, cẩn bái thủ kê thủ nhi kí chi viết:

Hiền tài quốc gia chi nguyên khí, nguyên khí thịnh tắc quốc thế cường dĩ long, nguyên khí nỗi tắc quốc thế nhược dĩ ô. Thị dĩ thánh đế minh vương mạc bất dĩ dục tài thủ sĩ, bồi thực nguyên khí vi tiên vụ dã. Cái sĩ chi quan hệ ư quốc gia như thử, kì trọng cố sùng thượng chi ý đãi vô chung cùng, kí sủng chi dĩ khoa danh, hựu long chi dĩ tước trật. Ân chí phổ dã do dĩ vi vị túc. Hựu tiêu chư Nhạn Tháp chi đề, tái bao dĩ Long Hổ chi hiệu, diên khai Văn Hỉ, đình hạ đắc nhân vô sở bất dụng kì cực dã.

Kim phương Thánh minh, hựu dĩ vi mĩ quan thịnh sự, tuy dĩ hách dịch ư nhất thì, vĩnh dự lưu phương vị túc chiêu thùy ư cửu viễn. Cố hựu lập đề lập thạch trí chi Hiền Quan, tỉ đa sĩ ngưỡng chiêm hâm tiện hưng khởi đôn lệ danh tiết lệ tương hoàng gia. Khởi đồ thượng hư danh, sự hư văn nhi dĩ tai!

Hu thảo nha trường ốc chi sĩ, nhất giới thậm vi nhi đắc triều đình sùng thượng như thử, kì chí vi sĩ giả sở dĩ tự trọng kì thân nhi đồ báo hiệu đương hà như da?

Cô dĩ thử nhất khoa tính danh nhi lịch số chi kì, dĩ văn học chính sự phủ phất trị bình, sổ thập niên lai vi quốc gia dụng giả đa hĩ. Gian dĩ hối hóa nhi bại hoặc hãm gian quỹ chi lưu giả diệc bất năng vô cái dĩ sinh tiền vị đổ thử trinh thạch nhĩ. Thảng sử đương thì mục cập kiến chi, tắc thiện tâm du nhiên ác niệm đốn, tự kì cảm hữu thử manh bách hồ.

Nhiên tắc tư thạch nhất lập bì ích lương đa, ác giả khả dĩ vi trừng, thiện giả khả dĩ vi khuyến, minh trưng kí vãng, quảng kì tương lai, nhất tắc vi chỉ lệ đa sĩ danh tiết chi tư, nhất tắc vi kiên ngưng quốc gia mệnh mạch chi trợ. Thánh thần chế tác phù khởi đồ nhiên phàm chúc, quan chiêm thượng tri thâm ý. Thần cẩn kí.

Phụng trực đại phu Hàn lâm viện Thừa chỉ Đông các Đại học sĩ thần Thân Nhân Trung phụng sắc soạn

Cẩn sự lang Trung thư giám Chính tự thần Nguyễn Tủng phụng sắc thư

Mậu lâm lang Kim quang môn Đãi chiếu thần Tô Ngại phụng sắc triện

Hoàng Việt Hồng Đức thập ngũ niên bát nguyệt thập ngũ nhật lập.

Tác phẩm này, được phát hành trước ngày 1 tháng 1 năm 1931, đã thuộc phạm vi công cộng trên toàn thế giới vì tác giả đã mất hơn 100 năm trước.

Join free to keep reading About this book