Câu hát góp
DEUXIÈME ÉDITION
CÂU HÁT GÓP
RECUEIL DE CHANSONS POPULAIRES
PAR
HUỲNH-TỊNH PAULUS CỦA
Chevalier de la Légion d’Honneur, Officier d’Académie
ĐỐC-PHỦ-SỨ
(TOUS DROITS RÉSERVÉS)
SAIGON
Trải xem ca vịnh xưa sau, tự nhiên cảm phát biết bao nhiêu tình. Lạ chi nữ tú nam thanh, nhiều lời ong bướm dỗ dành trăng hoa. Trọng vì đạo chúa nghĩa cha, những đều than vãn cũng là tự nhiên. Chữ rằng phong nguyệt vô biên, vợ chồng tơ tóc nhơn duyên thâm trầm. Quấc phong xưa có mười lăm, tục diêu mới góp mười trăm câu ngoài. Kinh thanh Ví trược rẽ hai, nối điêu vẽ rán, mựa nài khen chê.
1 Dạo chơi quán Sở lầu Tề, hữu duyên thiên lý ngộ ai dè gặp em.
2 Đôi ta như lửa mới nhen, như trăng mới mọc như đèn mới khêu.
3 Chuông già đồng điếu chuông kêu, anh già lời nói em xiêu tấm lòng.
4 Trai khôn tìm vợ chợ đông, gái khôn tìm chồng giữa đám ba quân.
5 Tay bưng dĩa muối chấm gừng, gừng cay muối mặn xin đừng bỏ nhau.
6 Chim quyên ăn trái ổi tàu, thương nhau bất luận khó giàu làm chi.
7 Chữ rằng: chi tử vu qui, làm thân con gái phải đi theo chồng.
8 Rau răm đất cứng khó trồng, dầu thương cho lắm cũng chồng người ta.
9 Một mình lo bảy lo ba, lo cau trỗ muộn lo già hết duyên.
10 Chàng về thiếp ở sao yên, chẳng thà ta trảy một thuyền cùng nhau.
11 Nào khi anh ốm anh đau, tay bưng chén thuốc vả đầu cho anh.
12 Bây giờ anh mạnh anh lành, anh tham chốn khác anh đành bỏ em.
13 Vai mang bầu rượu chiếc nem, mảng say quên hết lời em dặn dò.
14 Thương trò may áo cho trò, thiếu đinh thiếu vạt thiếu hò thiếu bâu.
15 Chẳng thương thời nói thuở đầu, làm chi lăng líu nửa chầu lại thôi.
16 Nước còn quến cát làm doi, phương chi ta chẳng tài bồi lấy nhau.
17 Lu ly nửa nước nửa dầu, nửa thương cha mẹ nửa sầu căn duơn.
18 Ra về thấy kiểng thêm thương, nhành mai ủ dột vách tường nhện giăng.
19 Ngồi buồn vọc nước giỡn trăng, nước xao trăng lặn biết rằng cùng ai.
20 Lưỡi mềm sắc tợ gươm mài, đã phân khí huyết lại hoài con thơ.
21 Nào khi gánh nặng anh chờ, qua truông anh đợi bấy giờ nghe ai.
22 Qua truông anh đạp lấy gai, anh ngồi anh lẻ nào ai mượn chờ.
23 Thiếp than thân thiếp còn thơ, lấy chồng xa xứ bơ vơ một mình.
24 Bây giờ năn nỉ ai binh, lá lay vì bỡi tại mình thuở xưa.
25 Cơ hàn ngày nắng đêm mưa, người thương thương trả người đưa đưa người.
26 Gẫm trong thế sự nực cười, một con cá lội nhiều người buông câu.
27 Bỡi thương nên chác lấy sầu, không nhưng ai dám đá đầu móng tay.
28 Chiều chiều én liệng diều bay, bâng khuâng nhớ bạn bạn rày nhớ ai.
29 Chiều chiều lại nhớ chiều chiều, nhớ người áo trắng khăn điều vắt vai.
30 Trách ai ăn siêm bỏ tai, làm cho thiếp chịu trần ai một mình.
31 Đèo ngang san thủy hữu tình, con chim kia lót ổ, con cá nọ mang kình, xinh đã nên xinh.
32 Lộ bất hành bất đáo, chung bất đả bất minh, sương sa lụy nhỏ dầm mình, đến nay mới biết sự tình đục trong.
33 Thương chồng phải lụy cùng chồng, đắng cay phải chịu mặn nồng phải theo.
34 Lên non thiếp cũng lên theo, tay vịn chơn trèo hái trái nuôi nhau.
35 Biểu về nhắn với ông câu, cá ăn thì giựt để lâu mất mồi.
36 Ví dầu tình bậu muốn thôi, bậu gieo tiếng dữ cho rồi bậu ra.
37 Lăng xăng trên nguyệt dưới hoa, nhiều nơi cho rạng không nhà gởi thân.
38 Đó vàng đây cũng kim ngân, đó đặng mười phần đây chín có dư.
39 Khuyên chàng đọc sách ngâm thư, dầu hao thiếp chịu đèn lờ thiếp khêu.
40 Vẳng nghe con chim vịt kêu chiều, bưng khuâng nhớ bạn chín chìu ruột đau.
41 Anh ngồi bực lở anh câu, khen ai khéo mách cá sầu không ăn.
42 Bắt tay giao mặt dặn rằng: đó đây xin nhớ đạo hằng thuở xưa.
43 Ngó lên trăng tỏ sao thưa, từ nan tại bậu qua chua tiếng gì.
44 Khúc sông chật hẹp khôn tùy, lo cho thân bậu sá gì thân qua.
45 Phận bèo bao quản nước sa, linh đinh đâu nữa cũng là linh đinh.
46 Nhớ lời nguyền ước ba sinh, xa xuôi ai có thấu tình chăng ai.
47 Sao hôm chờ đợi sao mai, trách lòng sao vượt thương ai băng chừng.
48 Ngó lên mây bạc chín tầng, thấy bầy chim lạ nửa mừng nửa lo.
49 Khuyên chàng học lấy chữ nho, chín trăng em đợi mười thu em chờ.
50 Ngồi buồn tơ tưởng tưởng tơ, chiêm bao thấy bậu dậy rờ chiếu không.
51 Khát nước cầm gáo mà trông, anh về viếng mẹ biệt mông xa chừng.
52 Bước đi ba bước lại ngừng, tuổi em còn bé xin đừng nguyệt hoa.
53 Chẳng lo thân bậu với qua, lo chút mẹ già đầu bạc tuổi cao.
54 Ghe lui thì bạn nhổ sào, anh còn bịn rịn nước nào anh lui.
55 Nước ngược anh bỏ sào xuôi, khúc sông quạnh vắng có người sầu riêng.
56 Đêm khuya anh khảy cái tam huyền, huyền kêu mấy bực dạ phiền bấy nhiêu.
57 Nâng niu cho đáng nâng niu, cho đáng sức chìu kẻo uổng công danh.
58 Bao giờ cho sóng bỏ gành, cù lao bỏ biển thì anh bỏ nàng.
59 Thiếp là dòng dõi con quan, thiếp chưa tầng chịu cơ hàn nắng mưa.
60 Tới đây dây vắn gàu thưa, hỏi người cố cựu giếng xưa ai đào.
61 Cây lê cây lựu cây đào, ba cây anh cũng muốn rào cả ba.
62 Canh một thơ thẩn vào ra, chờ trăng trăng lặn chờ hoa hoa tàn.
63 Canh hai thắp ngọn đèn loan, chờ người quân tử thở than vài lời.
64 Canh ba đương nói đương cười, còn hai canh nữa một người một phương.
65 Canh tư cất bút thề nguyền, khứ lai miêng bạch cho tuyền thỉ chung.
66 Canh năm cờ phất trống rung, anh gá tiếng cùng bậu chớ nghe ai.
67 Vội chi liễu ép hoa nài, còn thân còn một đền bồi có khi.
68 Phú quí đa nhơn hội, bần cùng thân thích ly, bỡi anh nghèo nên chịu chữ ngu si, phải chi anh có của hiếm gì nơi thương.
69 Chỉ điều ai khéo vấn vương, một người một xứ mà thương nhau đời.
70 Cậy ngươi giả sứ trao lời, đôi đứa ta sum hiệp, ơn người ta tạ ơn.
71 Chổi tiên quét sạch sân đơn, dầu cho chín giận mười hờn cũng khuây.
72 Nên rừng há dể một cây, muốn cho có đó cùng đây sum vầy.
73 Trăng lu vì bỡi đám mây, đôi ta cách trở vì dây tơ hồng.
74 Trách trời sao vội mưa dông, trách em sao vội lấy chồng bỏ anh.
75 Trách lòng quân tử bia danh, chơi hoa rồi lại bẻ nhành bán rao.
76 Trách ông tơ cùng bà nguyệt lão, xe dây vào lại đào dây ra.
77 Muốn lên non tìm con chim lạ, chốn thị thiềng chim chạ thiếu chi.
78 Mang bầu chịu tiếng thị phi, bầu không có rượu ly bì những say.
79 Chẳng tham bồ lúa anh đầy, tham ba hàng chữ cho tày thế gian.
80 Chim khôn kêu tiếng rảnh rang, người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe.
81 Chim khôn tránh bẩy tránh dò, người khôn tránh kẻ hồ đồ mới khôn.
82 Bậu không sao thế gian đồn, bản treo giữa chợ bậu còn kêu oan.
83 Dầu hèn cũng ngựa nhà quan, kiều khấu rách nát hường nhan hãy còn.
84 Nước chảy cho đá lăn tròn, giận thì nói vậy bụng còn thương em.
85 Lỗi căn duyên như đờn lỗi nhịp, biết bao giờ cho hiệp phụng loan.
86 Cầm cân mà đi mua vàng, gặp em giữa đàng biết liệu làm sao.
87 Có chà cá mới ở ao, có em anh mới ra vào chốn ni.
88 Tam tùng sách hảy còn ghi, bé nương cha mẹ lớn thì theo anh.
89 Đem em mà bỏ dưới gành, kéo neo mà chạy sao đành chú lái ôi!
90 Dao vàng cắt ruột máu rơi, ruột đau chưa mấy bằng lời em than,
91 Trách lòng cha mẹ vụng toan, bông búp chẳng bán để tàn ai mua.
92 Phụng đua sẻ sẻ cũng đua, chim kêu trước ngỏ sau chùa, kiếm nơi thiềng thị, quê mùa thiếu chi.
93 Chẳng chùi để vậy lu li, chùi ra tỏ rạng thua gì thủy tinh.
94 Nghiêng vai giã bạn tách mình, rưng rưng nước mắt, chung tình chia hai.
95 Mặc tình ai dể ép ai, muốn ăn trứng nhạn hang mai phải lòn.
96 Hang mai anh cũng muốn lòn, sợ e trứng nhạn hãy còn vỏ không.
97 Trách lòng hơ hửng bấy lòng, lửa hương chóc để lạnh lùng bấy lâu.
98 Ra về lụy ứa thâm bâu, nỗi thương chưa dứt nỗi sầu lại vương.
99 Ví dầu tình chẳng yêu đang, xin đưa thiếp xuống đò ngang thiếp về.
100 Bậu với qua như thủy hồi đông hải, nguyệt lặn tây cù bất dĩ kiến lai.
101 Bậu với qua như khỉ ngồi trên bãi, chuột gặm tay cùi kiến cắn lỗ tai.
102 Kể từ bạn với trước mai, xuân qua hè lại đã vài ba năm.
103 Cóc kêu dưới vũng tre ngâm, thôi thôi nó đã âm thầm với nhau.
104 Chê sông mà uống nước bàu, chê đây lấy đó có giàu hơn ai.
105 Nằm bên tủ thuốc than dài, anh đau bịnh nặng biết bài thuốc chi.
106 Rèn lòng vàng đá tri tri, dầu ai thay bạc đổi chì mặc ai.
107 Trăm năm ai chớ bỏ ai, chỉ thêu nên phụng sắt mài nên kim.
108 Tay cầm cái kéo cây kim, vai mang đượng lụa đi tìm thợ may.
109 Bốn mùa hoa cúc nở xây, để cho trời định duyên nầy về đâu.
110 Niềm tây những mảng lo âu, vẳng nghe trống điểm trên lầu trở canh.
111 Giả đò mua khế bán chanh, giả đi đòi nợ thăm anh kẻo buồn.
112 Đại vi đài vi các, tiểu vi đống vi lương, anh chẳng tham rộng ruộng lớn vườn, tham vì nhơn ngãi, cang thường mà thôi.
113 Trắng da vì bỡi phấn giồi, đen da vì bỡi em ngồi chợ trưa.
114 Trắng da là đĩ anh ôi! đen da thật vợ ở đời với anh.
115 Trăm năm thành lở anh bồi thành, giạu nghiêng anh sửa giạu bôn hành tại em.
116 Có trăng nên mới phụ đèn, đặng nơi sang trượng phụ phàn nghĩa xưa.
117 Còn duyên kẻ đón người đưa, hết duyên đi sớm về trưa một mình.
118 Bao giờ cho mỏ xa đình, hạc xa hương án chung tình mới xa.
119 Bậu nói với qua bậu không lang chạ, qua bắt đặng bậu rồi, đành dạ bậu chưa.
120 Chanh chua thì khế cũng chua, chanh bán có mùa khế bán tư niên.
121 No nao gặp chốn sĩ hiền, vầy duyên kết bạn kẻo phiền mày châu.
122 Đi đâu bỏ quạt loan châu, bỏ thương bỏ nhớ bỏ sầu cho em.
123 Ở đời chi tốt bằng sen, quan yêu dân chuộng rã bèn cũng hư.
124 Ngó lên đàng tóc em rẽ tư, tại bụng em từ chẳng phải tại anh.
125 Thân em như thể trái chanh, lác lẻo trên nhành nhiều kẻ ước mơ.
126 Anh ngồi thuyền ngự cao cờ, xin anh đoái thiếp đặng nhờ tấm thân.
127 Thân em như lọn nhang trần, mẹ cha chẳng có muôn phần cậy anh.
128 Ví dầu chi thoắng tơ mành, khéo câu thì đặng cá kình biển đông.
129 Ngó ra ngoài biển minh mông, thấy chiếc thuyền rồng cất mái chèo đua.
130 Hãy cho bền chí câu cua, dầu ai câu trạnh câu rùa mạc ai.
131 Riêng than đất rộng trời dài, thà cho ai phụ phụ ai bao đành.
132 Lương duơn do túc đế, giai ngẩu tự thiên thành, vì con trăng kia chỉ rối tơ mành, chẳng nên chồng vợ, cũng thành đệ huynh.
133 Nhựt nguyệt tuy minh, nan chiếu phúc bồn chi hạ, đâu biết em còn một dạ như xưa.
134 Bậu có chồng chưa bậu thưa cho thiệt, kẻo để anh lầm tội nghiệp ớ em.
135 Bậu với qua duyên đà thậm bén, biết cha mẹ nàng chọn kén nơi nao.
136 Cam sành dã dượi bờ ao, tưởng không anh hái có rào thì thôi.
137 Cam sành chê đắng chê hôi, hồng rim chê lạt cháo bồi khen ngon.
138 Cục đá lăn nghiêng lăn ngửa, khen ai khéo sửa cục đá lăn tròn, giận anh thì nói vậy, dạ còn thương nhau.
139 Ra về trăng đã đứng đầu, vẳng nghe chó sủa, trên lầu điểm ba.
140 Mười phần thương mẹ ở nhà, chín phần thương bậu còn là ngây thơ.
141 Cùng nhau kết tóc xe tơ, trăm năm thiếp cũng đợi chờ mà thôi.
142 Ô hô bình tích bể rồi, chén chung lỡ bộ bậu ngồi sao yên.
143 Cu cu mà đỗ cữa quyền, lấy chồng chưa mãn ba niên lại về.
144 Anh ngồi trước mũi ghe lê, chớ chi em đặng ngồi kề một bên.
145 Anh mong chuốt ná lau tên, nhạn đậu chẳng bền công uổng danh hư.
146 Chẳng chào thì bỉ trượng phu, chào thì gây oán gây thù cho em.
147 Đấng trượng phu đừng thù mới đáng, đấng anh hùng đừng oán mới nên.
148 Xa xuôi chẳng đặng cần quờn, dễ đây với đó giận hờn chi nhau.
149 Thôi thôi quần tía xuống màu, dây lưng mua chịu khoe giàu với ai.
150 Bậu buôn bán nuôi ai, bậu dầm sương phản mại, bậu buôn bán nuôi mẹ già, nào nại tấc công.
151 Châu sa nước mắt ròng ròng, thấu thiên thấu đia, thấu lòng em chăng.
152 Ra đi anh có dặn rằng: nơi hơn em lậy nơi bằng đợi anh.
153 Tay phân tay bao nỡ, ruột cắt ruột bao đành, lời thề nước biếc non xanh, anh ở sao cho trọn đạo quân thần, thì em mới dám trao thân gởi mình.
154 Ví dầu tình chẳng đoái tình, hành trâm kia gãy thì bình nọ rơi.
155 Cố hương chàng đã phản hồi, em về thành nội ngùi ngùi nhớ thương.
156 Thương hỡi thương, gươm trường anh chẳng sợ, nhọn như giáo ba ngù, căn nợ phải theo.
157 Anh ngồi phần thủ trống treo, miệng kêu ghe ghé chơn trèo xuống thang
158 Trách ai vội tháo suối vang, ngãi nhơn trôi hết thiếp chàng xa nhau
159 Lu ly nửa nước nửa dầu, nửa lo phận bạc nửa sầu duyên đơn.
160 Ham chơi bỗng đứt dây đờn, anh thất ngôn một tiếng con bạn hờn trăm năm.
161 Đã nguyền hai chữ đồng tâm, càng dày nghĩa cũ càng thâm ân tình.
162 Chuối cậy mình chuối đồng trinh, chuối ở một mình sao chuối có con.
163 Ngó lên mây trắng trăng tròn, qua đây bậu đó bậu còn khen chê.
164 Ba phen lên ngựa mà về, cầm cương kéo lại xin đề câu thơ.
165 Câu thơ có bốn câu thơ, câu đợi câu chờ câu nhớ câu thương.
166 Tới đây bợ ngợ giữa đường, muốn phân nhơn ngãi ngỡ ngàng khó phân.
167 Thương cha thương mẹ có phân, thương em chín lượng mười phần có dư.
168 Còn duyên nón cụ quai tơ, hết duyên nón xoáy quai dừa cũng xong.
169 Còn duyên đóng cữa kén chồng, hết duyên bán quán ngồi trông bộ hành.
170 Chẳng qua duyên nợ trời sanh, tham vì nhơn nghĩa lợi danh chẳng màng.
171 Sáng trăng trải chiếu hai hàng, cho anh đọc sách cho nàng quây tơ.
172 Quây tơ thì giữ mối tơ, dầu năm bảy mối cũng chờ mối yên.
173 Bậu thấy qua điếc lác có một hai chút lác bậu phiền, một vảy một tiền nhằm lác mười quan.
174 Thủ-thiêm Thủ-đức, Bến-lức Thủ-đoàn, anh phải lòng nàng tại thủ Chiến-sai.
175 Trời sinh cây cứng lá dai, gió day mặc gió chìu ai không chìu.
176 Nhứt ngôn thuyết quá tứ mã nan truy, rắn đi còn dằm rồng nằm thấy dạng, em nỡ bụng nào đành đoạn bỏ anh.
177 Văn kỳ thinh bất kiến kỳ hình, mặt chưa thấy mặt mà tình đã thương.
178 Giã chàng cho thiếp hồi hương, kẻo cha mẹ thiếp trăm đường ai bi.
179 Chim bay về núi ăn chi, mến cây mến rễ mà đi sao đành.
180 Rượu ngon bất luận ve sành, rách mà khéo vá hơn lành vụng may.
181 Rộng đồng mặc sức chim bay, biển hồ lai láng cá bầy đua bơi.
182 Bao giờ cho đặng thảnh thơi, tay bưng chén cúc miệng mời phu quân.
183 Linh đinh chiếc bá giữa dòng, sóng xao gió tạt biết hòng về đâu.
184 Chim loan chim phụng đi đâu, để cho chim cú đỗ đầu nhành mai.
185 Anh tưởng giếng sâu anh nối sợi dây dài, hay đâu giếng cạn anh tiếc hoài sợi dây.
186 Ngó lên tổ nễ châu mày, mảng lo sự khó quên ngày muối dưa.
187 Bằng lăng quai mấu nón chấu cọc chèo dà, thân anh lao khổ em đà thấy chưa.
188 Con đò bậu chớ nghi ngờ, bậu đưa khách bậu qua chờ bạn qua.
189 Dạo chơi quán cũng như nhà, lều tranh có nghĩa hơn tòa ngói tô.
190 Đại mộc lưu giang bất đắc hồi cố, cây cả trôi sông không mong trở lại, một mai anh có xa nàng, thiên số sử nhiên.
191 Đất láng quyên tự nhiên cỏ mọc, anh mảng lo nghèo bạn ngọc có đôi.
192 Biết thuở nao cho vầy bạn ngọc, kẻo đêm nằm trằn trọc gối loan.
193 Chim kêu vượn hú đá đoan, đồng hồ nhặt thúc anh toan lẽ nào.
194 Mảng coi ong bướm vườn đào, mảng coi lê lựu quên chào bạn xưa.
195 Đàng xa nhơn ngãi nào xa, đi đâu anh cũng ghé nhà, trước thăm phụ mẫu sau là viếng em.
196 Bao giờ đá nổi vông chìm, muối chua chanh mặn mới tìm đặng em.
197 Làm trai giữ trọn ba giềng, thảo cha ngay chúa vợ hiền chớ vong.
198 Chịu oan một tiếng có chồng, vắng vẻ loan phòng có cũng như không.
199 Chim quyên ăn trái nhãn lồng, cá thia quen chậu vợ chồng quen hơi.
200 Nói ra sợ chị em cười, thân tôi ở góa đã mười mặt con.
201 Tưởng là yếm đỏ còn son, ai hay yếm đỏ có con một bầy.
202 Ví dầu bậu đó qua đây, chẳng cho qua lại một giây giải buồn.
203 Trăng rằm mười sáu đúc chuông, ai cầm con nguyệt thì buông nó về.
204 Dầu anh lạc Sở qua Tề, trăm năm anh cũng lộn về cùng em.
205 Bán buôn nuôi bạn trọn niềm, chừng nào trăng khuyết lưỡi liềm sẽ hay.
206 Kiểng vật còn đây người trồng đâu mất, bạn ngọc xa rồi gia thất ai coi.
207 Nhạn về biển bắc nhạn ôi, bao thuở nhạn hồi kẻo én đợi trông.
208 Phải chi em vác nổi cây súng đồng, em ra đi lính thế cho chồng một khi.
209 Vợ chồng là nghĩa phu thê, tay ấp má kề sanh tử có nhau.
210 Chẳng tham của sẵn anh đâu, tham vì nhơn ngãi của đầu móng tay.
211 Bao giờ cho đặng sum vầy, giao ca đôi mặt dạ nầy mới vui.
212 Đứng xa thấy dạng em cười, cũng bằng vàng chín vàng mười trao tay.
213 Vượn lìa cây có ngày vượn rũ, anh xa nàng mặt ủ mày châu.
214 Ngồi buồn giả chước đi câu, cá ăn không giựt mảng sầu căn duơn.
215 Trách ai rấp ngỏ rào đường, cho thiếp xa chàng tội nghiệp hỡi ai.
216 Trách người mau lợt mau phai, chẳng thương vợ yếu chẳng hoài con thơ.
217 Lòng sông lòng biển còn dò, nào ai bẻ thước mà đo lòng người.
218 Bấy lâu một bước anh không rời, bây giờ mặt biển chơn trời quản bao.
219 Ngọc lành ai dẻ bán rao, chờ người quân tử mà trao ngọc lành.
220 Bậu để chê cho ai tóc mai rạnh rạnh, bậu để chế cho chồng hiếu hạnh bậu đâu.
221 Con bướm đậu nhành dâu, lòng sầu ái tuất, cám thương người cách bức xa xuôi.
222 Bao đành kẻ tới người lui, một mình luống những ngậm ngùi nhớ trông.
223 Ngọc còn ẩn bóng cội tùng, náu nương chờ đợi anh hùng vãng lai.
224 Thấy em như thấy mặt trời, thấy thì thấy vậy trao lời anh khó trao.
225 Cổ cao ba ngấn cổ cao, răng đen hột dỗ miệng chào có duyên.
226 Trắng như tiên không phải duyên anh không tiếc, đen như cục than hầm, duyên đẹp thì ưng.
227 Tay bưng dĩa muối chấm gừng, gừng cay muối mặn xin đừng đổi thay, muối mặn ba năm còn mặn, gừng cay sáu tháng còn cay, đèn treo dưới gió ngọn đèn day, đố anh có biết duyên nầy về đâu.
228 Anh đi chín quận chín châu, không thấy ai như bậu, dãi dầu nắng mưa.
229 Bậu đà đành dạ bậu chưa, đặt tay lên dạ bậu dừa tay đi.
230 Chim quyên hút mật bông quì, vợ anh còn, con anh sẵn, thương thì cám ơn.
231 Rửa nhơ biển bắc chi sờn, trước nam chép tội Thái-sơn đâu cùng.
232 Nguyệt hoa hoa nguyệt não nùng, đêm xuân ai dễ cầm lòng cho đang.
233 Thiếp thà đòn gánh đôi quang, bán buôn nuôi mẹ chàng sang mặc chàng.
234 Đang khi bợ ngợ giữa đàng, ngãi nhơn cũng tiếc bạc vàng cũng thương.
235 Trồng tre thì phải khai mương, làm trai hai vợ phải thương cho đều.
236 Công anh đốn trúc cặm nêu, cha mẹ không gả anh kêu thấu trời.
237 Tay bưng chén kiểu ngũ liễu hoa rơi, thấy em nhỏ tuổi nhiều nơi anh rầu.
238 Một sông dễ bắc mấy cầu, thiếp là phận gái biết hầu mấy nơi.
239 Gió đưa cây cải về trời, rau răm ở lại chịu lời đắng cay.
240 Tóc em dài sao em không bối, để bao hoài bối rối dạ anh.
241 Tóc dài thì tốn tiền chanh, nào ai bán tóc nuôi anh bao giờ
342 Tóc dài thì tóc rụng đi, tham người có nghĩa tham chi tóc dai.
243 Tóc dài thì tốn tiền dầu, nào ai bán tóc để đầu trơ trơ.
244 Dạy con dạy thuở còn thơ, dạy vợ dạy thuở ban sơ mới về.
245 Ngó lên liễn dán thơ đề, trách người quân tử không hề vãng lai.
246 Đôi ta chẳng mốt thì mai, chẳng trong tháng chạp thì ngoài tháng giêng.
247 Bậu là con gái hữu duyên, đừng cho sóng dợn thuyền quyên lướt vào.
248 Ngó lên Châu-đốc Vàm-nao, thấy buồm anh chạy như dao cắt lòng.
249 Nằm trong mảng tạ kim tòng, ba nơi đi nói trong lòng chưa ưng.
250 Anh đi em một ngó chừng, ngó sông sông rộng ngó rừng rừng cao.
251 Thức chờ tim lụn dầu hao, năm canh thơ thẩn ra vào những trông.
252 Rộng đồng anh thả bướm bông, họ Lê anh hỡi có công đợi chờ.
253 Ơ náu nương chờ người quân tử, ngọc lộn bùn chờ thuở nước trong.
254 Ba năm anh oán để ghi lòng, chưa nguôi tấc dạ bậu hòng vinh vang.
255 Thân em như thể xuyến vàng, thân anh như manh chiếu rách, bạn hàng bỏ quên.
256 Nhờ trời cho gió thổi lên, cho manh chiếu rách nằm trên xuyến vàng.
257 Mắm ngon xem lấy màng màng, người khôn xem lấy hai hàng tóc mai.
258 Áo vá vai vợ ai không biết, áo vá quàn chí quyết vợ anh.
259 Áo vá quàn còn đàng chỉ lược, anh thương nàng sao được mà thương.
260 Áo vá quàn xiên xiên mũi mác, con gái đất nầy bạc ác khó ve.
261 Nói chi cao cách khó nghe, ngọc vàng khó kiếm củi tre thiếu gì.
262 Khóc lóc làm chi nín đi bớ bậu, buông anh về kẻo lậu tiếng ra.
263 Ngó lên trước ảnh tượng bà, đạo chồng nghĩa vợ do bà phân ly.
264 Hoạn nạn tương cứu, sinh tử bất ly, bây giờ anh đặng chữ vinh qui, ham nơi quyền quí, nghĩ gì tới em.
265 Cách bấy thu tưởng đà ly biệt, ai hay em còn chực tiết với anh.
266 Đem lòng ngơ ngẫn sao đành, chẳng duyên tơ tóc cũng tình nghĩa xưa.
267 Làm thơ mà gởi cho mưa, mưa đưa cho gió, gió đưa cho chàng.
268 Tiếc vàng mà lộn với than, tiếc con chim phụng lộn đoàn le le.
269 Nước lên khỏa bực tràn bờ, anh về viếng mẹ bao giờ anh sang.
270 Chẻ tre lựa lóng đương sàng, chờ ba năm nữa cho nàng lớn khôn.
271 Rượu ngon cái cặn cũng ngon, thương em bất luận chồng con mấy đời.
272 Thuyền dời bến cũ khôn dời, khắn khắn một lời quân tử nhứt ngôn.
273 Con cá ở ao môn, sầu tam tứ nhị, ai cho anh được chữ sang giàu, chẳng nghĩ tới nhau.
274 Lựu lê bình bát mảng cầu, bốn cây tứ quí anh sầu một cây.
275 Ngãi nhân như bát nước đầy, bưng đi mà đổ hốt rày đặng sao.
276 Ngó lên đầu tóc em bao, chéo khăn em bịt dạ nào chẳng xiêu.
277 Tiếc cây củi quế êm rìu, rừng nhiều thú dữ nên tiều xa non.
278 Tay cầm ngòi viết dĩa son, anh muốn vuông tròn xao lảng tại em.
279 Nước trong giếng đá hôi phèn, tiếc người quân tử mà hèn mẹ cha.
280 Nên quan cũng bỡi vì va, sao thế gọi là cái tật chẳng nguyên.
281 Bông sen nở, bông sen nổi, gốc sen chìm, bao nhiêu quí vật đều tìm quí nhơn.
282 Chim kêu ải bắc non Tần, nửa phần thương mẹ nửa phần thương em.
283 Cỏ rơm tạm đở buồng mền, biết là nhơn ngãi có bền cùng chăng.
284 Chiều chiều én liệng ải Vân, con nhạn kêu ải bắc, muôn phần nhớ thương.
285 Nước trong lẻo lẻo tợ gương, sao em chẳng múc em nhường cho ai.
286 Chữ rằng: xuân bất tái lai, còn duyên đâu nửa giồi mài uổng công.
287 Bậu muốn lấy chồng, mai mốt bậu lấy chồng cũng đặng, cám thương một chút mẫu từ dùi thằng khó phân.
288 Con thiên lý-mã, con vạn lý-vân, lòng anh muốn cỡi một lần hai con.
289 Trông em đã mấy thu tròn, khăn lau nước mắt đã mòn con ngươi.
290 Thủng thỉnh mà lượm hoa rơi, ở cho có chí hơn người trèo cao.
291 Phải chi hỏi đặng nam tào, đôi ta duyên nợ ngày nào mới xong.
292 Thiếp như cá ở biển đông, chờ khi nước cạn hóa rồng lên mây.
293 Phải chi anh có phép thần thông, ngăn mây đón gió bắt rồng cỡi chơi.
294 Một mai trống giục quan dời, tiếc câu đoan thệ uổng lời giao ngôn.
295 Tới đây duyên đã bén duyên, trăng thanh gió mát cặm thuyền chờ ai.
296 Chữ rằng: xuân bất tái lai, ngày nay hoa nở e mai hoa tàn.
297 Làm chi thiệt phận hồng nhan, năm canh gối phụng màn loan lạnh lùng.
298 Cầu cao ván yếu gió rung, em qua không đặng cậy cùng có anh.
299 Mẹ già ở tấm lều tranh, sớm thăm tối viếng mới đành dạ con
300 Một cây làm chẳng nên non, ba cây giụm lại nên hòn núi cao.
301 Cậy anh chuốt một cây sào, chống thuyền bát nhả qua ao Long-hồ.
302 Chim quyên ăn trái bo bo, thương người dệt cữi trao go một mình.
303 Vao ra cũng có một mình, dầu ăn mĩ vị thất tình cũng hư.
304 Giữa đường dứt gánh tuơng tư, tại dạ em từ chẳng phải tại anh.
305 Làm thơ mà dán cây chanh, trai bỏ học hành gái bỏ bán buôn.
306 Chim quyên xuống đất ăn trùn, anh hùng lỡ vận lên nguồn đốt than.
307 Nhìn nhau lụy ứa hai hàng, cựu bang em ở lại, đông thoàn anh lui.
307 Ngó đâu ngó đó thì vui, ngó về chợ cũ ngùi ngùi nhớ trông.
308 Bậu khoe nhan sắc bậu đắt chồng, qua không ế vợ bậu hòng bẻ bai.
310 Đó chê đây đây càng lịch sự, đó ăn mâm vàng đây ngự tòa sen,
311 Nhành dâu xiên con chim quyên đậu, lúc nghiêng nghèo có bậu có qua.
312 Ngó lên chợ đủi cây da, thấy con bán rượu áo dà khăn xanh.
313 Chim kêu lăng líu, thấy em lịu địu, anh bao nỡ dứt tình, cũng vì chỉ xe lơi mối, nên hai đứa mình xa nhau.
314 Ngó qua bên kiểng Tô-châu, thấy em dệt lụa trên đầu giắt trâm.
315 Phụ mẫu tình thâm, phu thê nhơn ngãi trọng, một mai anh có xa em rồi, thờ vọng mẹ cha.
316 Đêm nằm anh bỏ tay qua, giường không chiếu lạnh thương đà quá thương.
317 Chẳng qua là gió đưa duơn, nào ai cướp lộc giành quờn chi ai.
318 Sông sâu anh cắm sào dài, con voi trắc nết thắng nài cho khôn.
319 Hai tay ôm trái bưởi non, biết làm sao đặng vuông tròn với anh.
320 Sá chi một nải chuối xanh, năm bảy người giành cho mủ vấy tay.
321 Ai làm nên nỗi nước nầy, vợ ở đàng nầy chồng lại đàng kia.
322 Trách ai ăn giấy bỏ bìa, khi thương thương vội khi lìa lìa xa.
323 Trước lạy cha sau ra lạy má, con đã có chồng rồi xuất giá tùng phu.
324 Tiếc công bỏ mãn cho cu, cu ăn cu lớn cu gù cu đi.
325 Có câu kiến nghĩa bất vi, làm người thế ấy cũng phi anh hùng.
326 Trăm năm giữ vẹn chữ tùng, sống sao thác vậy một chồng mà thôi.
327 Đi đâu cho đổ mồ hôi, chiếu trải không ngồi trầu bỏ chẳng ăn.
328 Trăng tròn rồi lại tròn trăng, bậu xinh mặc bậu bậu xằng qua chê.
329 Nào khi anh dỗ chẳng nghe, bây giờ xách nón chèo ghe đi tìm.
330 Ngọc sa xuống biển ngọc chìm, anh thất ngôn một chút không tìm được em.
331 Anh với tôi làm đôi sao xứng, bạc với vàng sao đứng đồng cân.
332 Trách ai tham phú phụ bần, tham xa mà bỏ nghĩa gần thuở xưa.
333 Trách lòng em bậu đãi đưa, gạc anh dãi nắng dầm mưa nhọc nhằn.
334 Chỉ điều ai khéo xe săn, đố em thoát khỏi lưới giăng giữa trời.
335 Tưởng là đàng vắng hát chơi, hay đâu đàng vắng có người vãng lai.
336 Ngồi không sao chẳng chắp gai, để khi có cá mượn chài ai cho.
337 Tiếng anh nho sĩ học trò, sao anh cạn dạ không dò ý em.
338 Xa xuôi chẳng đặng cần quyền, biết là nhơn ngãi có thiềng cùng chăng.
339 Thương em vô giá quá chừng, trèo non quên mệt ngậm gừng quên cay.
340 Ngãi nhơn như bát nước đầy, đỗ đi mà hốt sao tày thuở xưa.
341 Áo dài chẳng nệ quần thưa, trai khôn chẳng nệ vợ thừa thế gian.
342 Trước sau cũng vậy bớ chàng, đừng tham tơ lụa phụ phàn vải bô.
343 Vải bô em chịu cơ hàn, để anh tơ lụa cho nhàn tấm thân.
344 Không ai hôm sớm bạn cùng, nương mai mai gãy, dựa tùng tùng xiêu.
345 Gió hiu hiu dây chìu đứt đoạn, âm can trời nhớ bạn ta xưa.
346 Bạn cũ ta xưa nay đà biệt bộ, giả khách qua đàng thượng lộ hỏi thăm.
347 Biển cạn lòng anh không cạn, non núi kia mòn nghĩa bạn chớ vong.
348 Một vũng nước trong con cá vùng cũng đục, bậu đỏ như cục son tàu, gần mực cũng đen.
349 Củi tre than bọn khó nhen, thương nhau chẳng luận khó hèn làm chi.
350 Chơi xuân kẻo hết xuân đi, cái già lóc thóc nó thì theo sau.
351 Nghĩ mình vắng trước quạnh sau, soi gương trông thấy tóc râu mà buồn.
352 Rộng đồng thì gió thổi luông, khi vui thế nọ khi buồn thế kia.
353 Gặp mặt em đây anh muốn vầy duyên hai họ, sợ bụng em còn so đọ thấp cao.
354 Lộ bất hành bất đáo, chung bất đã bất minh, sương sa lụy nhỏ dầm mình, đến nay mới biết là tình anh thương.
355 Lọng che sương dầu sườn cũng lọng, ô bịt vàng dầu trọng cũng ô.
356 Cha mẹ nàng muốn ăn cá thu, bắt anh đánh lưới mù mù tăm tăm.
357 Cha mẹ nàng đòi lễ vật một trăm, anh đi chín chục mười lăm quan ngoài.
358 Cha mẹ nàng đòi đôi bông tai, anh ra thợ bạc làm hai đôi vòng.
359 Làm sao thì nói cho xong, kẻo bún anh nguội kẻo lòng anh thiu.
360 Lòng anh thiu đem về luộc lại, bún anh nguội về đãi nước chua.
361 Bậu ôi! muốn lấy chồng Ngô, lợi đây anh kể tông đồ em nghe.
362 Bước xuống ghe quạt che tay ngoắt, cất mái chèo ruột thắt từ cơn.
363 Ngãi nhơn nay giận mai hờn, lòng anh ở thẳng như đờn lên dây.
364 Ngó lên mây trắng, con trăng sáng, đám mây áng, con trăng lờ, làm sao anh cũng đợi chờ duyên em.
365 Phải chi anh có cánh như chim, bay lên đáp xuống đi tìm bạn xa.
366 Lấy chồng năm ngoái ngày xưa, năm nay chồng để như chưa có chồng.
367 Lựu lê anh cũng muốn trồng, hai em anh cũng thương đồng cả hai.
368 Thương ai chí quyết thương hoài, bản treo mặc bản thơ bài mặc thơ.
369 Ruộng ai thì nấy đắp bờ, duyên ai nấy gặp chớ rờ lấm tay.
370 Tình cờ mà gặp nhau đây, nào ai khẩn nguyện ăn chay mấy lần.
371 Khen cho con nhỏ cả gan, thuyền không bánh lái đâm ngang giữa dòng.
372 Miệng còn hôi sữa nực nồng, mảng chơi trống giấy, tơ hồng vội xe.
373 Gió đùng đùng mưa rung lá hẹ, cám thương người có mẹ không cha.
374 Thôi thôi buông áo em ra, đặng em đi bán kẻo hoa em tàn.
375 Một mai trống lủng không hàn, dây dùi khó dứt bạn sang khó tìm.
376 Lưới thưa mà bủa cá kìm, lòng qua thương bậu bậu tìm nơi nao?
377 Tối trời ngó chẳng thấy sao, em có nơi nào nói lại anh hay.
378 Từ chàng phụ thiếp tới nay, tưởng chàng với thiếp một ngày một xa.
379 Dầu nên cũng bỡi mẹ cha, dầu không cũng nhớ cây da bến đò.
380 Sông sâu sào vắn khó dò, muốn qua thăm bậu sợ đò không đưa.
381 Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa, miệng nhai cơm búng lưỡi lừa cá xương.
382 Thấy em mủ mĩ anh thương, ba quân thiên hạ phố phường thiếu chi.
383 Người đâu gặp gỡ làm chi, trăm năm biết có duyên gì hay không.
384 Chẻ tre bện sáo ngăn sông, muốn cho đó vợ đây chồng mới ưng.
385 Gió đưa trăng con muỗi mòng xao xiến, anh xa nàng về tiếng thị phi.
386 Nước trong cá lội thấy vi, anh không ở bạc chuyện gì với em.
387 Ơn cha ngãi mẹ chưa đền, bậu mong ôm gói cuốn mền theo ai.
388 Đường cũ em chớ rấp gai, để anh qua lại làm hai cữa nhà.
389 Nước chảy ra thương cha nhớ mẹ, nước chảy vào thương kẻ mồ côi.
390 Mồ côi ba thứ mồ côi, thứ ăn bát bịt thứ ngồi chiếu manh.
391 Nằm đêm nghe vạc trở canh, nghe chiêng gióng sáu nghe anh dỗ nàng.
392 Bao giờ anh chiếm đặng bản vàng, ơn thầy ta trả nghĩa nàng nào vong.
393 Ngó thấy em anh đà đành bụng, biết bao giờ hiệp phụng vầy loan.
394 Tay em tay bạc tay vàng, sao anh không chuộng chuộng nàng tay không.
395 Em lấy chồng anh không có giận, sợ khi tối trời lửa cận mái tranh.
396 Thấy nàng anh nhớ vợ anh, vợ anh cũng bận áo xanh như nàng.
397 Xưa kia cũng ở một làng, bỡi anh chậm bước nên nàng đi xa.
398 Thiếu chi quan khách đường xa, gà ở một nhà bôi mặt đá nhau.
399 Tiếc cây mía ngọt mà sâu, tiếc con gái tốt trọc đầu khó coi.
400 Cám thương hoa huệ mồ côi, đã mong vô chậu lại ngồi đất không.
401 Vai mang khăn gói thẳng xông, mẹ kêu lạy mẹ thương chồng phải theo.
402 Đá cheo leo muốn trèo sợ trợt, muốn nói một hai lời sợ nhột ý em.
403 Bậu đừng bán dạng thiền quyên, cái khăn bậu bịt cũng tiền anh mua.
404 Thò tay mà ngắt ngọn ngò, thương em đứt ruột giả đò ngó ngơ.
405 Ngó lên nhang tắt đèn lờ, cha mẹ đâu vắng giường thờ quạnh hiu.
406 Mặc ai giàu mến sang yêu, mưa mai dễ biết nắng chiều nào hay.
407 Dùng dằng tay lại bắt tay, bước đi một bước giây giây lại dừng.
408 Ăn cơm ba bát lưng lưng, uống nưóc cầm chừng để dạ thương em.
409 Chồng già vợ trẻ là duyên, vợ già chồng trẻ là tiên ba đời.
410 Bần gie con đốm đậu sáng giời, lỡ duyên tại bậu trách trời sao đang.
411 Tiếc cây cội lớn không tàn, tiếc hàng cúc rậm cả ngàn không bông.
412 Áo đen năm nút con rồng, đứng xa con phụng lại gần con qui.
413 Trách ai thói ở vô nghì, sa đâu ấm đó nghĩ gì trước sau.
414 Quản bao thân mỗ dãi dầu, giá như Lưu-bị qua cầu Khổng-minh.
415 Đã mang nhơn ngãi vào mình, bỏ đi thì tiếc công tình xưa nay.
416 Hai tay bưng cái rỗ may, kéo đi kéo lại của mầy của tao.
417 Nào khi tôm luộc mướp bào, anh ăn anh phụ trời nào để anh.
418 Chồng quan đi võng hai hàng, đi gươm bốn cặp đi tàn bốn bông.
419 Bậu về kẻo mẹ bậu trông, kẻo con bậu khóc kẻo chồng bậu than.
420 Anh ở với em cho trước rũ mai tàn, mai sau anh có thất vận, lên ngàn anh cũng ưng.
421 Xăm xăm bước tới cây chanh, lăm le muốn bẻ sợ nhành chông gai.